Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

  • Informacje dla pacjenta

    Główne zagadnienia związane z bezdechami

    ABC leczenia

    Chrapanie pojawia się, kiedy luźne fragmenty tkanek znajdujących się na drodze powietrza którym oddychamy, poruszają się i wibrują. Są dwie podstawowe przyczyny chrapania: niedrożny nos i wiotkie, długie podniebienie. Chrapanie negatywnie wpływa na koncentrację, wydajność w pracy czy bezpieczeństwo prowadzenia samochodu. Może być przyczyną przewlekłego zmęczenia i senności, bólu głowy, depresji. A co najważniejsze może świadczyć o występowaniu bezdechów. U takich osób występuje wysokie ryzyko nadciśnienia, zawału serca, czy udaru mózgu
     

    Badanie nocne

    przed rozpoczęciem leczenia konieczne jest zbadanie czy chrapaniu towarzyszą groźne bezdechy. Służy temu tak zwane badanie nocne. Podczas takiego badania monitorowane są w czasie jednej nocy pewne parametry, dzięki którym można ocenić przebieg snu i ewentualne występowanie bezdechów. Badanie jest całkowicie bezbolesne i nieinwazyjne. Rozpoczyna się wieczorem, a kończy rano. Dokładna ocena badania pozwala na odpowiedź czy w czasie snu występuje jedynie chrapanie czy też towarzyszą mu bezdechy, czyli przerwy w oddychaniu. Top»
     

    Chrapanie i łagodne bezdechy

    W przypadku łagodnej postaci choroby nie stosuje się aparatów CPAP. Leczenie chrapania i łagodnych bezdechów polega na poszerzeniu drogi dla przepływającego powietrza. W tym celu konieczne jest leczenie laryngologiczne.
    Stosuje się między innymi zabiegi laserowe, operacje w znieczuleniu ogólnym, aparaty ortodontyczne.
    Najnowocześniejszą i najmniej inwazyjną metoda leczenia chrapania jest radiochirurgia.
    Efektem leczenia w obrębie nosa jest poprawa jego drożności, co zwiększa dotlenienie organizmu zarówno w ciągu dnia, jak i w nocy. Zabieg w obrębie podniebienia powoduje większą sprężystość tkanek i ograniczenie ich wibracji, a przez to zmniejszenie lub likwidację uciążliwego chrapania. Top»
     

    Ciężka postać bezdechów

    W przypadku ciężkiej postaci bezdechów konieczne jest zastosowanie aparatu CPAP. Aparat taki wspomaga oddychanie w czasie snu i nie dopuszcza do występowania bezdechów. Jego działanie oparte jest na podawaniu do dróg oddechowych powietrza pod dodatnim ciśnieniem przez maskę założoną na nos lub na nos i usta. Najnowsze aparaty są bardzo ciche i mało uciążliwe. Dodatkowo wiele z nich potrafi odpowiednio ogrzewać i nawilżać powietrze które następnie trafia do dróg oddechowych. Dzięki temu poprawia się komfort stosowania aparatu CPAP. W przypadku zaburzeń drożności nosa (na przykład spowodowanej polipami lub skrzywioną przegrodą) aparat nie będzie prawidłowo działał. W związku z tym zaleca się aby przed rozpoczęciem leczenia aparatem CPAP skonsultować się z laryngologiem! Top»

  • Leczenie chrapania i bezdechu - lekarze

    • ANDRZEJ KUKWA
      - prof. dr hab. med. specjalista otolaryngolog.
      Od ponad 20 lat zajmuje się diagnostyką i leczeniem operacyjnym pacjentów z chrapaniem i bezdechami, chirurgią rekonstrukcyjną w zakresie drożności górnych dróg oddechowych. Kierownik Kliniki Otolaryngologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.
    • ANNA ŚCINSKA-BIEŃKOWSKA
      - dr n. med. specjalista otolaryngolog
      Adiunkt w Klinice Otolaryngologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Zajmuje się diagnostyką zaburzeń węchu i smaku, a także medycyną snu i zaburzeniami oddychania podczas snu. Wykonuje zabiegi radiochirurgii, a także zabiegi operacyjne.
    • ELŻBIETA JEŻEWSKA
      - lekarz specjalista otolaryngolog
      Pracownik Kliniki Otolaryngologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Zajmuje się medycyną snu i zaburzeniami oddychania podczas snu. Wykonuje zabiegi radiochirurgii, a także zabiegi operacyjne.
    • TOMASZ GROCHOWSKI
      specjalista otolaryngolog, zajmuje się diagnostyką i leczeniem zaburzeń oddychania podczas snu, chrapania i bezdechów. Członek Polskiego Towarzystwa Badań nad Snem.
    • MAGDALENA TOMASZEWSKA
      - specjalista otolaryngolog
      zajmuje się diagnostyką i leczeniem zaburzeń oddychania podczas snu, chrapania i bezdechów. Członek Polskiego Towarzystwa Badań nad Snem.
    • WOJCIECH KUKWA
      - Dr n. med. lekarz
      Pracownik Kliniki Otolaryngologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Członek Polskiego Towarzystwa Badań nad Snem.

  • Dlaczego chrapiemy?

    Jeżeli chrapiesz lub mieszkasz z kimś, kto chrapie, doskonale wiesz jak ważny jest zdrowy, mocny sen. Prawie połowa osób dorosłych chrapie przynajmniej od czasu do czasu. Jedna osoba na cztery chrapie niemal każdej nocy. Chrapanie zakłóca normalny sen i powoduje, że odpoczynek nocny staje się niewystarczający i nieefektywny. Trudniej jest się nam skoncentrować, a zmęczenie wpływa bardzo negatywnie na efektywność w pracy czy zdolność prowadzenia samochodu. Chrapanie jest najczęstszą dolegliwością występującą w czasie snu.

    Jest to zjawisko akustyczne, które związane jest z drganiami wiotkich części gardła, przede wszystkim podniebienia miękkiego i języczka.

    Podczas snu dochodzi do zwiotczenia mięśni gardła, podniebienia miękkiego. Cieśń gardła zwęża się i w związku z tym przepływające powietrze może dodatkowo wprawiać elementy gardła w drgania.  Bardzo ważna jest prawidłowa drożność nosa. Można to zaobserwować w czasie zwykłego przeziębienia, kiedy dochodzi do zablokowania nosa. Wynikiem takiej blokady jest nasilone chrapanie! Statystycznie częściej chrapią mężczyźni. Szacuje się, że chrapie nawet 70% z nich. W Polsce jest to około 8 milionów dorosłych ludzi. Większość z nich wydaje tylko irytujące dźwięki, o różnym natężeniu, które mogą być przerywane zmianą pozycji ciała, inni chrapią zawsze i w każdej pozycji. Chrapanie nie jest zupełnie obojętne dla chorego. Nieprawdą jest, że chrapiący przede wszystkim szkodzi osobom, które przez niego nie mogą zmrużyć oka! Podczas chrapania dochodzi do gorszego dotlenienie organizmu, a po przebudzeniu osoba chrapiąca odczuwać może bóle głowy, zmęczenie, senność. Najnowsze prace potwierdzają, że samo chrapanie nie pozostaje bez wpływu na serce i naczynia – może powodować podwyższenie wartości ciśnienia tętniczego, wpływać negatywnie na układ sercowo-naczyniowy, a także na funkcjonowanie mózgu pacjenta.

  • Chrapanie u dzieci

    Trzeci migdał - co to takiego?

    Trzeci migdał to część układu odpornościowego. Znajduje się w gardle, za podniebieniem. Jeśli jest niewielki, jego obecność jest pozytywna. Chroni wówczas organizm dziecka przed wnikającymi do dróg oddechowych zarazkami. Jeśli jednak jest zbyt duży, może być sprawcą bardzo wielu kłopotów. Nadmiernie przerośnięty trzeci migdał utrudnia dziecku prawidłowe oddychanie, ponieważ zaburza drożność noska i gardła. Wtedy maluch może zacząć chrapać. Łatwo podobny proces zaobserwować w trakcie zwykłego kataru, kiedy czasami na skutek zablokowanego nosa dziecko chrapie w trakcie snu. Dźwięk chrapania wywołany jest drganiami wiotkich części gardła, przede wszystkim podniebienia miękkiego i języczka. W trakcie chrapania mogą także pojawić się, tzw. bezdechy- bardzo niebezpieczne kilkusekundowe przerwy w oddychaniu. Nie należy lekceważyć tego rodzaju objawów u dziecka. Top»

    Do czego może prowadzić przerost migdałka?

    Zarówno chrapanie jak i bezdechy świadczą o tym, że u dziecka dochodzi do niedotlenienia organizmu. W nocy występuje niedotlenienie wszystkich tkanek i narządów, w tym mózgu. Dzieci chrapiące rozwijają się wolniej niż dzieci zdrowe. Dzieci cierpiące dodatkowo na bezdech mogą mieć podwyższone ciśnienie tętnicze, zaburzone krążenie krwi w obrębie naczyń mózgowych, częstsze problemy z nauką i koncentracją. Top»

    Co robić w takiej sytuacji?

    Jeśli Twoje dziecko chrapie regularnie, konieczna jest konsultacja laryngologiczna i ocena drożności górnych dróg oddechowych. Najczęściej wykonywane jest badanie radiologiczne (zdjęcie rentgenowskie) lub badanie fibroskopowe, podczas którego przez nos wkłada się cienki endoskop z kamerą. W trakcie badania lekarz wraz z rodzicami i małym pacjentem mogą na ekranie ocenić wielkość migdałka. Dziecko powinno mieć też wykonane badanie nocne - nieinwazyjny pomiar wysycenia krwi tlenem w trakcie snu - w celu wykluczenia występowania bezdechów. W zależności od nasilenia dolegliwości możliwe jest dalsze obserwowanie dziecka, leczenie zachowawcze bądź operacyjne. Top»

    Co może dać usunięcie trzeciego migdałka?

    Zabieg usunięcia trzeciego migdałka jest bardzo bezpieczny, wykonuje się go rutynowo, a powikłania należą do rzadkości. Dziecko zazwyczaj w tym samym dniu, w którym przeprowadzany jest zabieg wraca do domu, dolegliwości bólowe są minimalne. Prawidłowo wykonany zabieg powinien spowodować poprawę oddychania u dziecka, ustąpienie chrapania i bezdechów, zmniejszenie częstości występowania infekcji dróg oddechowych, a także infekcji uszu. Stwierdza się znaczne ograniczenie stosowania antybiotyków u dzieci po usunięciu trzeciego migdałka. Badania na dużych grupach dzieci pokazały, że w okresie po zabiegu usunięcia migdałka ogólny stan zdrowia ulega poprawie, a ilość koniecznych wizyt u lekarza zdecydowanie maleje. W badaniach naukowych potwierdzono, że dzieci po usunięciu trzeciego migdałka szybciej się rozwijają i osiągają lepsze wyniki w nauce. Top»

  • Czy chrapanie jest niezdrowe?

    Podczas każdego okresu bezdechu mózg otrzymuje sygnał do obudzenia człowieka ze snu w celu przywrócenia normalnego oddychania i w konsekwencji sen jest wyjątkowo płytki i przerywany. Tak więc u osoby u której występuje kilkadziesiąt bezdechów w czasie godziny snu, występuje również kilkadziesiąt wybudzeń ze snu, za każdym razem z licznymi dodatkowymi niekorzystnymi tego efektami. Przede wszystkim za każdym razem, kiedy występuje przerwa w oddychaniu, dochodzi do trwającego dłużej lub krócej niedotlenienia tkanek. Dochodzi do wzrostu ciśnienia tętniczego i przyspieszenia czynności serca.

    Konsekwencjami nieleczonego bezdechu mogą być liczne schorzenia ogólnoustrojowe. W ciągu ostatnich lat w toku szeregu badań potwierdzono, że zaburzenia oddychania podczas snu mogą być przyczyną lub nasilać objawy już istniejących chorób, w tym:

    • nadciśnienia tętniczego,
    • nadciśnienia płucnego,
    • choroby niedokrwiennej serca - występowanie bezdechów zwiększa ryzyko zawału,
    • zaburzeń rytmu serca,
    • niewydolności serca,
    • zaburzeń krążenia mózgowego- występowanie bezdechów zwiększa ryzyko udaru,
    • nietolerancji glukozy, cukrzycy, zespołu metabolicznego.

    Okazuje się, że wśród chorych cierpiących na nadciśnienie czy chorobę niedokrwienną serca dużą grupę stanowią osoby, u których występują zaburzenia oddychania podczas snu. Lekarze interniści, kardiolodzy, lekarze rodzinni coraz częściej kierują swoich pacjentów na badanie "nocne" w celu potwierdzienia lub wykluczenia choroby. Prawidłowe zdiagnozowanie bezdechów pozwala na rozpoczęcie terapii. Leczenie, poza poprawą komfortu życia zmniejsza ryzyko zaostrzenia choroby niedokrwiennej serca, wystąpienia zawału czy udaru, a przez to przyczynia się do wydłużenia życia chorego!

    Osoby cierpiące na zaburzenia oddychania podczas snu mogą również uskarżać się na przyrost masy ciała, poranne bóle głowy, problemy z pamięcią, depresję, nycturię (potrzebę częstego korzystania z łazienki w nocy) oraz impotencję. Dzieci mogą zachowywać się nadaktywnie. Nieleczony bezdech, tak samo jak deficyt snu, negatywnie wpływa na wydajność  w  pracy oraz staje się częstą przyczyną wypadków samochodowych.

  • Od czego zacząć?

    Chrapanie jest bardzo powszechnym problemem. Trzeba jednak pamiętać, że jest niebezpieczne dla zdrowia, a przy tym może być głównym sygnałem występowania bezdechów. Chrapanie jest etapem na drodze do rozwoju bezdechów, ale dopóki występuje jedynie chrapanie, nie jest ono bardzo niebezpieczne dla zdrowia.

    W związku z tym, przede wszystkim koniecznie trzeba zbadać czy chrapaniu towarzyszą bezdechy. Jest to niezbędne, ponieważ sposoby leczenia chrapania i bezdechów różnią się. 

    Aby zbadać, czy w czasie snu występują bezdechy, konieczne jest wykonanie badania nocnego. Jest to badanie, które polega na monitorowaniu u pacjenta pewnych, wybranych parametrów w czasie jednej nocy. Najważniejszą częścią badania nocnego jest ocena wysycenia krwi tętniczej tlenem (tzw. saturacja). Gdy występuje bezdech, jego następstwem jest przejściowy spadek ilości tlenu we krwi (czyli spadek saturacji). To właśnie przejściowe niedotlenienie organizmu, a w tym serca i mózgu jest bardzo groźne i może powodować liczne choroby, jak choroba wieńcowa, zawał, udar, nadciśnienie tętnicze i wiele innych.

  • Zabiegi

    Chrapanie jest bardzo powszechnym problemem. Trzeba jednak pamiętać, że jest niebezpieczne dla zdrowia, a przy tym może być głównym sygnałem występowania bezdechów. Chrapanie jest etapem na drodze do rozwoju bezdechów, ale dopóki występuje jedynie chrapanie, nie jest ono bardzo niebezpieczne dla zdrowia.

    Aby zbadać, czy w czasie snu występują bezdechy, konieczne jest wykonanie badania nocnego. Jest to badanie, które polega na monitorowaniu u pacjenta pewnych, wybranych parametrów w czasie jednej nocy.

    Najważniejszą częścią badania nocnego jest ocena wysycenia krwi tętniczej tlenem (tzw. saturacja). Gdy występuje bezdech, jego następstwem jest przejściowy spadek ilości tlenu we krwi (czyli spadek saturacji). To właśnie przejściowe niedotlenienie organizmu, a w tym serca i mózgu jest bardzo groźne i może powodować liczne choroby, jak choroba wieńcowa, zawał, udar, nadciśnienie tętnicze i wiele innych.